Trafik Kazası Tazminatı: Sigortaya Başvuru, Süreler ve Hesaplama

Trafik kazası; araç hasarı, tedavi masrafları, çalışamama ve bazen kalıcı sakatlık ya da yakınını kaybetme gibi ağır sonuçlar doğurabilir. Zararın tam karşılanması için kimin sorumlu olduğunu, hangi kalemlerin istenebileceğini ve sürelerin nasıl işlediğini bilmek gerekir.

Kimler sorumludur?

Karayolları Trafik Kanunu’na göre bir motorlu aracın işletilmesi sonucu meydana gelen zarardan, aracın işleteni (genellikle ruhsat sahibi) ve sürücüsü sorumludur. İşletenin bu sorumluluğu, zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortasıyla güvence altına alınmıştır. Zarar gören kişi; işletene, sürücüye ve trafik sigortacısına birlikte başvurabilir. Sigorta şirketi, poliçedeki teminat limitleriyle sınırlı olarak sorumludur.

Hangi zararlar istenebilir?

Sigorta şirketine başvuru zorunludur

Zorunlu trafik sigortası kapsamındaki talepler için dava açmadan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılması gerekir. Başvuruya kaza tespit tutanağı ya da kolluk tutanakları, ruhsat ve ehliyet bilgileri, hasar fotoğrafları, sağlık raporları, fatura ve kimlik belgeleri eklenmelidir. Şirket, başvurudan itibaren 15 gün içinde yanıt vermezse ya da başvuruyu reddederse veya teklif yetersiz kalırsa dava ya da tahkim yoluna gidilebilir.

Dava mı, Sigorta Tahkim Komisyonu mu?

Sigorta şirketiyle uyuşmazlık, genel mahkemelerde dava açılarak çözülebileceği gibi Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurularak da çözülebilir. Tahkim yolu çoğu zaman daha hızlı sonuç verir; ancak işletene ve sürücüye karşı talepler (örneğin manevi tazminat) tahkimde ileri sürülemez. Talebin niteliğine ve tutarına göre hangi yolun izleneceği birlikte değerlendirilmelidir.

Kusurlu araç sigortasızsa: Güvence Hesabı

Kazaya karışan kusurlu aracın zorunlu trafik sigortası yoksa ya da araç tespit edilemiyorsa, kişisel zararlar (ölüm ve yaralanma) için Güvence Hesabı’na başvurulabilir. Araç hasarları bakımından ise Güvence Hesabı’nın sorumluluğu sınırlıdır; işleten ve sürücüye karşı genel hükümlere göre dava açılır.

Tazminat nasıl hesaplanır?

Kusur oranı

Tarafların kusur oranları; kaza tespit tutanağı, olay yeri krokisi, tanık beyanları, kamera kayıtları ve gerekirse trafik bilirkişisi raporuyla belirlenir. Zarar gören de kusurluysa, tazminat kendi kusuru oranında indirilir.

Değer kaybı

Hasar gören aracın onarıldıktan sonra ikinci el piyasasındaki değer kaybı; aracın yaşı, kilometresi, hasarın yeri ve büyüklüğü, değişen ve onarılan parçalar dikkate alınarak bilirkişi tarafından hesaplanır.

Maluliyet ve aktüerya

Kalıcı sakatlık hâlinde maluliyet oranı, yetkili hastanelerin sağlık kurulu raporuyla belirlenir. Sürekli iş göremezlik tazminatı; zarar görenin yaşı, geliri, kusur ve maluliyet oranı ile bakiye ömür gibi verilerle aktüerya uzmanınca hesaplanır. Raporun hangi yönetmeliğe göre düzenlendiği ve oranın doğruluğu ayrıca denetlenmelidir.

Süreler

Kaza aynı zamanda taksirle yaralama ya da öldürme suçu oluşturuyorsa ve ceza kanununda bu suç için daha uzun bir zamanaşımı öngörülmüşse, tazminat talepleri için de bu uzun süre uygulanır.

Kazadan sonra yapılması gerekenler

1. TespitKaza tespit tutanağını eksiksiz doldurun; yaralanma varsa ya da anlaşma sağlanamazsa kolluğa haber verin.
2. BelgelemeOlay yerinin, araçların ve plakaların fotoğraflarını çekin; tanıkların iletişim bilgilerini alın.
3. Sağlık kayıtlarıHafif görünse bile sağlık kuruluşuna başvurun; tüm rapor, reçete ve faturaları saklayın.
4. Yazılı başvuruKarşı tarafın trafik sigortasına belgelerle birlikte yazılı başvuru yapın.
5. Bağımsız değerlendirmeTeklifi kabul etmeden önce gerçek zararınızı hesaplatın.

Sık sorulan sorular